Prophet Song- câu chuyện về một gia đình và đất nước bên bờ vực thảm họa

Đóng góp bởi: admin 354 lượt xem Đăng ngày 05/01/2024

Ban giám khảo giải Booker 2023 đã chọn Prophet Song của Paul Lynch, một cuốn tiểu thuyết đương đại về xung đột toàn cầu, là tác phẩm xuất sắc nhất năm nay. Prophet Song cũng là một câu chuyện ấm áp về tình yêu thương gia đình và nỗ lực tuyệt vọng của một người phụ nữ nhằm bảo vệ thế giới trước sự hỗn loạn leo thang. Đây là một tác phẩm nhân văn giữa lúc thời cuộc đầy bất trắc.

Tình trạng bất ổn ở các nền dân chủ phương Tây

Trong Prophet Song (tạm dịch: Khúc hát tiên tri), Paul Lynch đã xây dựng một bối cảnh Ireland hoàn toàn hư cấu, nơi quốc gia này rơi vào tình trạng bị cai trị bởi chế độ phát xít và chủ nghĩa toàn trị. Nhân vật chính Eilish Stack, một nhà khoa học sống tại Dublin, là người mẹ bốn con, luôn bận rộn với công việc, gia đình và cha già yếu. Một ngày, cô phải đối mặt với thực tế khắc nghiệt khi lực lượng cảnh sát mật mới được thành lập tới nhà thẩm vấn chồng cô, Larry, vì anh là thành viên của công đoàn. Cùng với nhiều người khác, Larry đột nhiên biến mất một cách bí ẩn. Các con của họ tuổi teen muốn tham gia biểu tình, phản kháng chế độ nhưng tất cả những gì Eilish muốn là giữ chúng ở yên trong nhà, tránh nguy hiểm. Khi cuộc nội chiến nổ ra, đường phố Dublin chằng chịt rào chắn và tay súng bắn tỉa, Eilish vẫn bàng hoàng, không biết phải làm gì. Em gái cô ở Canada khẩn thiết kêu gọi cô tìm cách trốn thoát khỏi đất nước.

Prophet Song- thể hiện tình trạng bất ổn ở các nền dân chủ phương Tây
Prophet Song- thể hiện tình trạng bất ổn ở các nền dân chủ phương Tây

Prophet Song là một tác phẩm viễn tưởng mang hơi hướng tương tự như The Handmaid’s Tale của Margaret Atwood, lấy cảm hứng từ những sự kiện có thật khắp nơi trên thế giới. Những gia đình giống như của Eilish đang đau khổ tại Ukraine, Syria, Palestine và nhiều nơi khác, những người tị nạn phải chạy trốn bạo lực chính trị, quyền của phụ nữ bị vi phạm khắp nơi, và chủ nghĩa cực hữu đang trỗi dậy ở châu Âu. Lynch mô tả cuốn sách của mình như một “nỗ lực nhằm tạo ra sự đồng cảm sâu sắc”, dùng tiểu thuyết để vượt qua sự tự mãn đã trở nên phổ biến trong xã hội phương Tây, nơi tin tức toàn cầu đã khiến mọi người trở nên vô cảm. Cuốn tiểu thuyết được viết hoàn toàn bằng thì hiện tại, với những đoạn văn ngắn ngủi, ngột ngạt, câu văn dài kéo dài tạo cảm giác nén chặt. Không có dấu ngoặc kép hay dấu chấm câu, như thể không có sự dừng lại hay thư giãn trong cơn ác mộng u tối mà nhân vật đang phải đối mặt.

Tác giả Paul Lynch tại đêm trao giải
Tác giả Paul Lynch tại đêm trao giải Booker 2023

Đây là chiến thắng của phong cách kể chuyện đầy cảm xúc, dũng cảm

Chủ tịch ban giám khảo giải Booker năm nay, tiểu thuyết gia Esi Edugyan đánh giá: “Ngay từ đầu, Prophet Song đã lôi cuốn người đọc thoát khỏi sự tự mãn, theo chân câu chuyện đau đớn của một người phụ nữ tìm cách bảo vệ gia đình trước bối cảnh một nước Ireland hư cấu rơi vào chế độ độc tài. Chúng tôi cảm thấy lo lắng, choáng ngợp và ám ảnh bởi nỗi kinh hoàng ngột ngạt kéo dài. Tác giả miêu tả thẳng thắn bạo lực mà không hề an ủi hay làm dịu đi.”

Về kỹ thuật viết, bà cho rằng: “Các câu văn được kéo dài đến giới hạn, Lynch sử dụng ngôn ngữ tài tình đến kinh ngạc. Anh có trái tim của nhà thơ, dùng các hình ảnh lặp lại để tạo nên trải nghiệm đọc sâu sắc. Đây là thắng lợi của cách kể chuyện đầy cảm xúc, dũng cảm và nhân văn. Qua đó, cuốn sách thể hiện được những lo ngại về xã hội và chính trị thời hiện tại.” Trước khi tin chiến thắng được công bố, Prophet Song đã được đánh giá cao nhất về khả năng giành giải. Các nhà phê bình nhận định: “Cách đây một thập kỷ, cốt truyện này có thể nghe như một kịch bản đen tối, xa vời nhưng với các xung đột toàn cầu gần đây, những câu chuyện tương tự đã trở nên quá đỗi quen thuộc. Vì vậy, Prophet Song của Lynch khá thời thượng, xứng đáng đoạt giải.”

Paul Lynch phát biểu tại lễ trao giải Booker 2023 ở London
Paul Lynch phát biểu tại lễ trao giải Booker 2023 ở London

Paul Lynch – trước đây là nhà phê bình phim hàng đầu của tờ Sunday Tribune của Ireland – cho biết ông muốn người đọc hiểu về chủ nghĩa toàn trị thông qua việc thể hiện chân thực xã hội trong tiểu thuyết Prophet Song.

“Tôi muốn làm sâu sắc thêm nhận thức của độc giả, đến cuối cuốn sách, họ không chỉ hiểu mà còn thực sự cảm nhận được vấn đề. Tôi không viết Prophet Song để cảnh báo một cách trực tiếp mà để truyền tải thông điệp rằng những sự việc trong sách đang lặp lại xuyên suốt lịch sử loài người, và có lẽ chúng ta cần suy ngẫm sâu sắc hơn về phản ứng của bản thân đối với những ý tưởng đó. Đây không phải là cuốn sách dễ viết. Một phần trong tôi lo sợ rằng mình đang phá hỏng sự nghiệp khi viết nó. Nhưng dù sao tôi vẫn phải viết, bởi vì tôi không còn sự lựa chọn nào khác đối với những vấn đề như thế này.” Paul Lynch viết như vậy trong bình luận đăng trên trang web giải Booker.